İKEV Genel Sekreteri M. Hasan Öz ve İSLAMKAM Genel Koordinatörü Dr. Hidayet Ayan, "Buluşma Noktası"nda İslami İlimlerin 1400 Yıllık Serüvenini ve Vakfımızın Hikayesini Anlattı
İKEV Genel Sekreteri M. Hasan Öz ve İSİLAM Genel Koordinatörü Dr. Hidayet Ayan, "Buluşma Noktası"nda İslami İlimlerin 1400 Yıllık Serüvenini ve Vakfımızın Hikayesini Anlattı
İlim Kültür ve Eğitim Vakfı (İKEV) Genel Sekreteri Mustafa Hasan Öz ile İslami İlimler Araştırma Merkezi (İSİLAM) Genel Koordinatörü Dr. Hidayet Ayan, TV5 ekranlarında yayınlanan "Buluşma Noktası" programına konuk oldu. Üç bölüm süren programda İslami ilimlerin Asr-ı Saadet'ten günümüze uzanan tarihi yolculuğu, İKEV'in kuruluş hikayesi ve vakfımızın en özel projesi İSİLAM'ın çalışmaları detaylı olarak ele alındı.
İlmin 1400 Yıllık Yolculuğu: Mescid-i Nebevi'den Günümüze
Programın ilk bölümünde söz alan Dr. Hidayet Ayan, İslami ilimlerin tarihsel gelişimini Kur'an-ı Kerim'in ilk emri olan "İkra" ayetinin kapsamlı anlamıyla başlattı. Ayan, Hazreti Peygamber (s.a.v.) döneminde ilim tahsilinin Mescid-i Nebevi'de kurulan halkalar üzerinden yürüdüğünü, sahabe efendilerimizin "rıhle" adı verilen ilim yolculuklarıyla bilgiyi kaynağından almaya gayret ettiğini vurguladı. Bu bağlamda Hazreti Cabir bin Abdullah'ın sadece bir hadis-i şerifi almak için Medine'den Şam'a yaptığı iki haftalık yolculuk, ilme verilen kıymetin çarpıcı bir örneği olarak paylaşıldı.
Dr. Ayan, hicri 2. yüzyılla birlikte hadis ilmi içerisinden fıkıh, tefsir gibi ilimlerin ayrışarak sistemleştiğini; Karaviyyin, Ezher ve Nizamiye Medreseleri gibi köklü kurumların bu sürecin önemli duraklarından olduğunu belirtti. Abbasiler döneminde kurulan Beytü'l-Hikme'nin İslam medeniyetinin bilimsel sıçrayışında oynadığı role dikkat çeken Ayan, Batı dünyasının bugünkü bilimsel birikiminin büyük ölçüde bu dönemde yapılan tercüme faaliyetlerine dayandığını, ancak bu mirasın çoğu zaman kaynağına atıfta bulunulmadan kullanıldığını ifade etti. Moğol istilasının İslam dünyasındaki kitap ve eserlerin yaklaşık %60-70'ini yok ederek insanlık tarihine telafisi güç bir kayıp yaşattığı da konuşmada özellikle vurgulanan noktalardan biri oldu.
Cumhuriyet Dönemi Kırılması ve Yeniden Doğuş
Osmanlı medrese sisteminin Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte Tevhid-i Tedrisat Kanunu çerçevesinde kapatılmasının ardından İslami ilimlerin 1923-1951 yılları arasında ciddi bir kesintiye uğradığını aktaran Dr. Ayan, bu zorlu dönemde Osmanlı bakiyesi ulemanın gönüllülük esasıyla ilmi faaliyetlerini sürdürdüğünü hatırlattı. 1951'de İmam Hatip Okulları'nın, 1959'da ise İstanbul Yüksek İslam Enstitüsü'nün açılmasıyla İslami ilimlerin müesses bir zeminde yeniden neşvünema bulmaya başladığını belirten Ayan, bugün Türkiye'de bu alandaki en üst düzey eğitim kurumlarından birinin 1976'da kurulan Haseki Eğitim Merkezi olduğunu ifade etti.
Erbakan Hoca'nın Emaneti: İKEV'in Kuruluş Hikayesi
Programın ilerleyen bölümlerinde söz alan İKEV Genel Sekreteri Mustafa Hasan Öz, vakfın kuruluş sürecini detaylarıyla anlattı. Öz, İlim Kültür ve Eğitim Vakfı'nın merhum Necmettin Erbakan Hoca'nın talimatıyla, Recai Kutan, Nevzat Kor, Süleyman Mercümek, Ömer İlseren Özkan, Yunus Akçamoğlu ve Ahmet Çalkılıç gibi isimlerin öncülüğünde kurulduğunu belirtti. Vakfın 29 Nisan 2011 tarihinde mevcut yönetim tarafından devralındığını aktaran Öz, "Ülkemizi emanet edeceğimiz gençlerimizi milli ve manevi değerlerle mücehhez, şuurlu, bilgili, kültürlü, geleceğin ilim ve teknolojisine hakim, lider ruhlu, cesur şahsiyetler olarak yetiştirmek" şeklindeki vakıf senedi amacını paylaştı.
15 yılı aşkın süredir yürütülen çalışmalar kapsamında 700'e yakın yönetim kurulu toplantısı, 15 genel kurul, 500'e yakın konferans ve seminer gerçekleştirildiğini belirten Öz, Bahçelievler, Pendik ve Esenler'de faaliyet gösteren yurtların "sadece barınma yeri değil, aynı zamanda eğitim ve yetişme merkezi" olduğunu vurguladı. Bu süreçte emeği geçen merhum Nedim Urhan Hoca, Ahmet Ziya Balcı, Hacı Bayram Evliyagil ve isimleri anılan diğer hayırseverlere rahmet dileyen Öz, vakfın kurumsal yapılanma, mütevelli heyeti çalışmaları ve sosyal sorumluluk projeleriyle ilgili kapsamlı bilgi verdi.
İSİLAM: "Keşf-i Kadim, Anı İhya, Geleceği İnşa"
Vakfımızın en özel projelerinden biri olan İslami İlimler Araştırma Merkezi (İSİLAM)'ın hikayesini anlatan Dr. Hidayet Ayan, merkezin 2010 yılında merhum Nedim Urhan Hoca'nın önderliğinde kurulduğunu, 2011'de kendisine ve ekibine devredildiğini, 2012'den itibaren ise İKEV çatısı altında faaliyetlerini sürdürdüğünü belirtti.
Dr. Ayan, İSİLAM'ın çalışma felsefesini "Keşf-i Kadim, Anı İhya, Geleceği İnşa" mottosuyla özetledi: Geçmişin ilmi mirasının Arapça temelli klasik-modern sentez bir eğitimle keşfedilmesi, günümüz ihtiyaçlarına cevap verecek bir bilinç oluşturulması ve geleceğin ilim insanlarının yetiştirilmesi. Marmara İlahiyat başta olmak üzere Anadolu Yakası'ndaki ilahiyat fakültelerinden öğrenci kabul eden merkezde, öğrencilerin herhangi bir ücret ödemediğini, aksine burs ve kitap desteği aldıklarını belirten Ayan, eğitim programının hazırlık sınıfından itibaren tedrici bir sistemle (Kuduri, Nesefi Akaidi, Şerhu'l-Akaid gibi klasik eserler üzerinden) yürütüldüğünü aktardı.
17 yıllık geçmişi olan merkezden mezun olan öğrencilerin yaklaşık %70'inin yüksek lisans ve doktora eğitimine devam ettiğini, bugüne kadar Türkiye'nin çeşitli üniversitelerinde 100'e yakın akademisyen (araştırma görevlisi, doktor öğretim üyesi, profesör) yetiştirildiğini ifade eden Dr. Ayan, merkezin Osmanlıca, Farsça, hızlı okuma gibi atölye çalışmalarının yanı sıra son iki yıldır yürütülen "Ateizm-Deizm ve İnanç Problemleri Atölyesi" ile öğrencilerin güncel kelam tartışmalarına da hazırlıklı yetiştirildiğini belirtti. Öğrencilerin Ürdün ve Mısır'a düzenlenen yurt dışı eğitim programlarıyla Arapçayı sahada geliştirme imkânı bulduğunu da sözlerine ekledi.
"Bilgi Ahlakla Birlikte Öğretilir"
Programda söz alan her iki konuk da Osmanlı ve Selçuklu dönemi eğitim anlayışının; bilginin ahlakla, teorinin uygulamayla birlikte verilmesi, liyakat ve ehliyete önem verilmesi gibi ilkelerinin günümüz eğitim sistemine kazandırılması gerektiğine dikkat çekti. Mustafa Hasan Öz, hatta Amerika Birleşik Devletleri'ndeki bazı eğitim ve idari modellerin doğrudan Osmanlı kurumlarından esinlenerek geliştirildiğine dair kendi tanıklıklarını da paylaştı.
İKEV ve İSİLAM'ın çalışmaları hakkında daha fazla bilgi almak, öğrenci başvuru süreçleri veya vakfımıza destek olmak isteyenler resmi web sitemiz ve sosyal medya hesaplarımız üzerinden bizimle iletişime geçebilir.
Haberin görsel/video kaynağı: TV5 "Buluşma Noktası" programı
